Đọc hiểu Ban mai (Nguyễn Quang Thiều) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Bóng tối đêm dần sáng như một con mèo nhung khổng lồ bước đi uyển chuyển Cái đuôi mềm của nó chạm vào tôi làm tôi tỉnh giấc

Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

BAN MAI

Nguyễn Quang Thiều

Bóng tối đêm dần sáng như một con mèo nhung khổng lồ

bước đi uyển chuyển

Cái đuôi mềm của nó chạm vào tôi làm tôi tỉnh giấc

Tôi cựa mình như búp non mở lá

Ý nghĩ mỉm cười trong vắt trước ban mai

 

Những xôn xao lùa qua hơi ẩm

Vọng về từ cánh đồng rộng lớn mờ sương

Tiếng bánh xe trâu lặng lẽ qua đêm

Chất đầy hương cỏ tươi lăn về nơi hừng sáng

 

Ơi… ơi… ơi, những con đường thân thuộc

Như những ngón tay người yêu lùa mãi vào chân tóc

Ai gọi đấy, ai đang cười khúc khích

Tôi lách nhìn qua khe cửa, ơi… ơi…

 

Người nông dân bế tôi lên và đặt vào thùng xe

Dưới vành nón của người cất lên trầm trầm giọng hát

Như tiếng lúa khô chảy vào trong cót

Như đất ấm trào lên trong lóe sáng lưỡi cày

 

Chiếc bánh xe trâu một nửa đã qua đêm

Một nửa thùng cỏ tươi còn trong bóng tối

Và sau tiếng huầy ơ như tiếng người chợt thức

Những ngọn ban mai mơn mởn rướn mình

(Sự mất ngủ của lửa, Nguyễn Quang Thiều, NXB Hội nhà văn, 2015, tr.13-14)

Câu 1

Xác định nhân vật trữ tình trong bài thơ.

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kĩ văn bản.

- Vận dụng kiến thức đã học về nhân vật trữ tình.

Lời giải chi tiết

Nhân vật trữ tình: chủ thể phát ngôn xưng tôi.

Giải thích: Nhân vật trữ tình (hay chủ thể trữ tình) là hình tượng "cái tôi" trong văn học. Đây là phát ngôn viên của tác giả, trực tiếp bộc lộ cảm xúc, suy tư, và trải nghiệm nội tâm. Họ có thể mang đặc điểm của chính nhà thơ hoặc là một nhân vật nhập vai hư cấu.

Câu 2

Chỉ ra những từ ngữ, hình ảnh biểu đạt cảm giác mới mẻ, niềm vui trong sáng của nhân vật trữ tình khi tỉnh giấc trước ban mai trong khổ 1 của bài thơ.

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kĩ văn bản.

- Chỉ ra từ ngữ, hình ảnh được yêu cầu.

Lời giải chi tiết

Những từ ngữ, hình ảnh biểu đạt cảm giác mới mẻ, niềm vui trong sáng của nhân vật trữ tình: cựa mình như búp non mở lá; ý nghĩ mỉm cười trong vắt.

Câu 3

Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ so sánh được sử dụng trong những dòng thơ sau:

Ơi… ơi…ơi, những con đường thân thuộc

Như những ngón tay người yêu lùa mãi vào chân tóc

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Chỉ ra biện pháp tu từ so sánh.

- Nêu hiệu quả nghệ thuật.

Lời giải chi tiết

- Biện pháp so sánh: con đường thân thuộc như ngón tay người yêu lùa vào chân tóc.

- Tác dụng:

+ Nhấn mạnh sự mềm mại của những con đường; cảm giác thân quen, yên bình của nhân vật trữ tình đối với con đường.

+ Làm cho lời thơ sinh động, gợi hình, gợi cảm.

Câu 4

Nêu tâm trạng của nhân vật trữ tình khi nghe tiếng bánh xe trâu lặng lẽ và tiếng ai gọi, ai cười khúc khích lúc ban mai.

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Xác định tâm trạng của nhân vật trữ tình.

Lời giải chi tiết

Tâm trạng của nhân vật trữ tình:

- Nghe tiếng bánh xe trâu lặng lẽ: hình dung chiếc xe mang đầy hương cỏ tươi lăn về phía hừng đông, thấy lòng xôn xao niềm vui khi cảm nhận được ánh sáng, sự tươi mới của cuộc sống bên ngoài.

- Nghe tiếng ai gọi, ai cười khúc khích: muốn lách mình qua khe cửa để đáp lời, cất tiếng, khao khát muốn hoà nhịp với cuộc đời.

Câu 5

Từ hình ảnh “ban mai” trong câu thơ “Những ngọn ban mai mơn mởn rướn mình”, hãy bày tỏ suy nghĩ của anh/chị về sự cần thiết phải đánh thức ban mai trong tâm hồn con người (trình bày khoảng 5 – 7 dòng).

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Liên hệ nội dung văn bản.

- Rút ra bài học, ý nghĩa.

Lời giải chi tiết

- Hình ảnh “ban mai” trong câu thơ mang tính biểu tượng, thể hiện vẻ đẹp tươi trẻ, trạng thái giàu năng lượng, giàu khao khát… của sự sống con người.

- Trình bày suy nghĩ của bản thân, có thể theo hướng: đánh thức ban mai, đánh thức sức trẻ, niềm vui, khao khát… bên trong tâm hồn cần thiết để mỗi người bước qua bóng tối, sống tích cực, vươn mình về phía ánh sáng,…

Đoạn văn tham khảo:

Hình ảnh “ban mai” trong câu thơ trên là biểu tượng cho vẻ đẹp tươi trẻ, nguồn năng lượng tràn đầy và những khao khát nguyên sơ, tốt đẹp nhất trong tâm hồn mỗi con người. Việc “đánh thức ban mai” là vô cùng cần thiết, bởi nó giúp ta khơi dậy phần sức sống thanh tân, niềm yêu đời và ý chí vươn lên vốn bị che lấp bởi những áp lực hay bóng tối của nỗi buồn. Khi tâm hồn được đánh thức, mỗi cá nhân sẽ có đủ sức mạnh để vượt qua nghịch cảnh, rũ bỏ sự trì trệ để sống một cuộc đời tích cực và hướng về phía ánh sáng. Vì vậy, nuôi dưỡng và đánh thức "ban mai" chính là chìa khóa để ta tìm lại bản ngã tươi đẹp và kiến tạo những giá trị ý nghĩa cho cuộc sống.

Group 2K8 ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close