Trang chủ

200+ đề đọc hiểu Văn 12 | Luyện đề đọc hiểu lớp 12

Đọc hiểu Quê hương mặt trời vàng (Thu Bồn) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Quê hương tôi bé nhỏ đẹp xinh có đá trong mưa lửa trong nắng

Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

QUÊ HƯƠNG MẶT TRỜI VÀNG

Quê hương tôi bé nhỏ đẹp xinh

có đá trong mưa

lửa trong nắng

dòng sông cạn mà đồng lại sâu

có mẹ âu Cơ đẻ ra trăm trứng

chim lạc bay về trên mặt trống Đông Sơn

có Loa Thành mở ra kho truyền thuyết

những điều ấy trẻ em đều biết

đất nước tôi nghèo

thắt đáy lưng ong

dài như đòn gánh

hai đầu vựa lúa phì nhiêu

người miền Nam hào phóng

người miền Bắc cần cù

đất nước tôi có biển Đông

vừa đủ mặn mồ hôi bốn ngàn năm lao động

đất nước tôi có núi cao

vừa đủ trèo lên để ngắm hết lãnh thổ mình

có những nụ cười xinh

sáng từ trong nước mắt

(Trích Quê hương mặt trời vàng, Thu Bồn, Thơ Việt Nam 1945-1985, NXB Văn học, 1985, tr.295)

Câu 1

Xác định thể thơ của đoạn trích.

Phương pháp giải

- Vận dụng kiến thức về thể thơ.

- Quan sát số câu, số chữ trong bài thơ.

Lời giải chi tiết

Bài thơ được viết theo thể thơ tự do.

Giải thích: Thơ tự do là thể thơ không bị ràng buộc bởi số chữ, số câu, vần, nhịp cố định. Bài thơ trên thể hiện rõ đặc điểm này.

Câu 2

Chỉ ra ít nhất 2 biện pháp tu từ được sử dụng trong đoạn trích.

Xem lời giải

Câu 3

Đoạn thơ dưới đây cho anh/chị nhận thấy những vẻ đẹp nào của đất nước Việt Nam?

có mẹ âu Cơ đẻ ra trăm trứng

chim lạc bay về trên mặt trống Đông Sơn

có Loa Thành mở ra kho truyền thuyết

những điều ấy trẻ em đều biết

đất nước tôi nghèo

thắt đáy lưng ong

dài như đòn gánh

hai đầu vựa lúa phì nhiêu

Xem lời giải

Câu 4

Từ cách hiểu của anh/chị về hai dòng thơ kết thúc đoạn trích, hãy rút ra bài học về thái độ sống

cho bản thân:

có những nụ cười xinh

sáng từ trong nước mắt

Xem lời giải

Câu 5

"Khi viết 'đất nước tôi nghèo / thắt đáy lưng ong / dài như đòn gánh / hai đầu vựa lúa phì nhiêu', tác giả đã thể hiện niềm tự hào về một đất nước tuy còn nghèo khó nhưng giàu tiềm năng và tài nguyên." Anh/chị đồng tình hay không đồng tình với ý kiến trên? Vì sao?

Xem lời giải

Phương pháp giải

- Đọc câu thơ và nêu lên quan điểm của bản thân.

- Lí giải vì sao mình đồng tình hoặc không đồng tình.

Lời giải chi tiết

- Đồng tình. Vì:

+ "Đất nước tôi nghèo" là sự thừa nhận thực tế khó khăn.

+ "Thắt đáy lưng ong / dài như đòn gánh" gợi hình ảnh đất nước thanh mảnh, trải dài, có phần khiêm tốn.

+ "Hai đầu vựa lúa phì nhiêu" chỉ hai vựa lúa lớn (đồng bằng Bắc Bộ và Nam Bộ) — đó chính là tiềm năng nông nghiệp to lớn. Giữa cái "nghèo" và "phì nhiêu" là sự đối lập đầy tự hào: tuy nghèo nhưng đất đai màu mỡ, con người chăm chỉ, đất nước có thế mạnh riêng. Tác giả không bi quan mà nhìn thấy vẻ đẹp trong khó khăn, cái nhìn lạc quan, thấm đẫm tình yêu quê hương.

Đoạn văn tham khảo:

Tôi đồng tình với ý kiến trên. Bởi lẽ, khi viết “đất nước tôi nghèo / thắt đáy lưng ong / dài như đòn gánh / hai đầu vựa lúa phì nhiêu”, tác giả đã vừa thẳng thắn thừa nhận thực tế đất nước còn nhiều khó khăn, vừa bộc lộ niềm tự hào về những tiềm năng quý giá của quê hương. Hình ảnh “thắt đáy lưng ong”, “dài như đòn gánh” gợi dáng hình đất nước nhỏ bé, thanh mảnh nhưng giàu sức chịu đựng và bền bỉ. Đặc biệt, hình ảnh “hai đầu vựa lúa phì nhiêu” đã nhấn mạnh sự trù phú của thiên nhiên, gợi liên tưởng đến hai đồng bằng lớn màu mỡ của đất nước. Sự đối lập giữa cái “nghèo” và cái “phì nhiêu” không nhằm than thở hay bi quan mà cho thấy niềm tin lạc quan vào sức sống, tiềm năng phát triển của dân tộc. Qua đó, ta cảm nhận được tình yêu quê hương sâu sắc và niềm tự hào chân thành của tác giả đối với đất nước mình.